بهترین روش‌های افزایش امنیت وب‌سایت وردپرس و جلوگیری از هک: راهنمای جامع

امنیت وب‌سایت وردپرس یک فرآیند مستمر و پویا است، نه یک اقدام یک‌باره که بتوان آن را انجام داد و فراموش کرد. وردپرس با قدرت‌بخشی به بیش از ۴۳٪ از کل وب‌سایت‌های جهان، به یک هدف اصلی برای هکرها و فعالیت‌های مخرب تبدیل شده است. این محبوبیت، در حالی که نشان‌دهنده قدرت و انعطاف‌پذیری این سیستم مدیریت محتواست، مسئولیت سنگینی را نیز بر دوش صاحبان وب‌سایت‌ها قرار می‌دهد. هک شدن سایت می‌تواند عواقب ویرانگری به همراه داشته باشد؛ از آسیب جدی به اعتبار کسب‌وکار و سرقت اطلاعات حساس کاربران گرفته تا از دست دادن رتبه در موتورهای جستجو و قرار گرفتن در لیست سیاه گوگل. این مقاله یک راهنمای جامع و کاربردی است که به شما کمک می‌کند تا با پیاده‌سازی بهترین روش‌های امنیتی، از دارایی دیجیتال ارزشمند خود محافظت کنید.

بیایید با هم اولین و اساسی‌ترین گام‌ها را برای ساختن یک دژ دیجیتال نفوذناپذیر برداریم.

۱. سنگ بنای امنیت: اقدامات بنیادین و پیشگیرانه

پیش از آنکه به سراغ تکنیک‌های پیچیده و لایه‌های امنیتی پیشرفته برویم، باید اطمینان حاصل کنیم که اصول اولیه امنیت به درستی رعایت شده‌اند. این اقدامات، سنگ بنای یک قلعه دیجیتال مستحکم هستند که بدون آن‌ها، سایر تدابیر امنیتی کارایی خود را از دست می‌دهند. هر یک از این موارد، یک ستون اصلی در استراتژی دفاعی شما محسوب می‌شود.

1. انتخاب میزبان (هاست) امن: امنیت وب‌سایت شما از سروری که روی آن میزبانی می‌شود، آغاز می‌گردد. شرکت‌های هاستینگ معتبر، سرمایه‌گذاری سنگینی روی زیرساخت‌های امنیتی خود انجام می‌دهند. اقداماتی نظیر نظارت مداوم بر سرورها، محافظت در برابر حملات DDoS، به‌روزرسانی منظم نرم‌افزارهای سرور و ارائه برنامه‌های بازیابی از فجایع، همگی بخشی از خدمات یک میزبان باکیفیت است. در واقع، انتخاب هاست‌های ارزان‌قیمت یا رایگان، مانند ساختن یک ساختمان ارزشمند روی زمینی سست است؛ هرچقدر هم که ساختمان را مستحکم بسازید، پایه و اساس آن ناپایدار است و کل سرمایه شما را در معرض خطر قرار می‌دهد.
2. به‌روزرسانی منظم و مستمر: هسته وردپرس، قالب‌ها و افزونه‌ها به طور مداوم توسط توسعه‌دهندگان برای رفع باگ‌های امنیتی و افزودن قابلیت‌های جدید، به‌روزرسانی می‌شوند. یکی از اصلی‌ترین و رایج‌ترین راه‌های نفوذ هکرها، بهره‌برداری از آسیب‌پذیری‌های شناخته‌شده در نسخه‌های قدیمی نرم‌افزارهاست. نادیده گرفتن به‌روزرسانی‌ها مانند باز گذاشتن یک در پشتی شناخته‌شده برای مهاجمان است. فعال نگه داشتن به‌روزرسانی‌ها، ساده‌ترین و مؤثرترین راه برای بستن این درها قبل از سوءاستفاده هکرهاست.
3. استفاده از رمزهای عبور و نام‌های کاربری قدرتمند: حملات Brute-force (حملات جستجوی فراگیر) یکی از شایع‌ترین روش‌های هک است که در آن، ربات‌ها با آزمون و خطای هزاران ترکیب مختلف، تلاش می‌کنند رمز عبور شما را حدس بزنند. استفاده از رمزهای ساده مانند «123456» یا نام‌های کاربری کلیشه‌ای مانند admin، کار این ربات‌ها را بسیار آسان می‌کند. رمز عبور شما کلید اصلی ورود به قلعه دیجیتال شماست. یک رمز عبور قدرتمند، ترکیبی پیچیده و غیرقابل حدس از حروف بزرگ و کوچک، اعداد و نمادهاست. همچنین، استفاده از نام کاربری غیر از admin، اولین لایه دفاعی را در برابر این نوع حملات تقویت می‌کند.
4. پشتیبان‌گیری (بکاپ) منظم: حتی با رعایت تمام نکات امنیتی، هیچ سیستمی ۱۰۰٪ مصون از خطر نیست. پشتیبان‌گیری منظم، «بیمه نهایی» وب‌سایت شماست. در صورت وقوع بدترین سناریو، مانند هک شدن یا از دست رفتن داده‌ها، یک نسخه بکاپ سالم به شما این امکان را می‌دهد که سایت خود را در کمترین زمان ممکن بازیابی کرده و خسارات را به حداقل برسانید. بکاپ‌گیری باید به صورت خودکار، منظم و در مکانی امن و جدا از سرور اصلی سایت (مانند فضای ابری یا یک هارد اکسترнал) ذخیره شود. نداشتن بکاپ، به معنای پذیرش ریسک از دست دادن تمام زحماتتان است.
5. نصب گواهینامه امنیتی SSL: گواهینامه SSL، ارتباط بین مرورگر کاربر و سرور وب‌سایت شما را رمزنگاری می‌کند و آدرس سایت را از http به https تغییر می‌دهد. این کار از سرقت اطلاعات حساس مانند نام‌های کاربری، رمزهای عبور و اطلاعات پرداخت در حین انتقال جلوگیری می‌کند. علاوه بر افزایش امنیت، وجود SSL یک فاکتور مهم برای سئو و کسب اعتماد کاربران است. مرورگرهای مدرن، سایت‌های بدون SSL را به عنوان «ناامن» علامت‌گذاری می‌کنند که تأثیر منفی مستقیمی بر اعتبار و ترافیک سایت شما دارد.

پس از آنکه این پایه‌های امنیتی را محکم کردید، نوبت به تقویت اولین و مهم‌ترین لایه دفاعی، یعنی صفحه ورود و پیشخوان وردپرس می‌رسد.

۲. لایه اول دفاع: تقویت پیشخوان و کنترل دسترسی

صفحه ورود به وردپرس، دروازه اصلی قلعه دیجیتال شماست. بیشترین تلاش‌های نفوذ و حملات خودکار در این نقطه متمرکز می‌شوند. بنابراین، تقویت این دروازه برای جلوگیری از دسترسی‌های غیرمجاز، یک اقدام حیاتی و ضروری است. در ادامه، تکنیک‌های کلیدی برای امن‌سازی پیشخوان و کنترل دسترسی را بررسی می‌کنیم.

• فعال‌سازی احراز هویت دو مرحله‌ای (2FA): احراز هویت دو مرحله‌ای یک لایه امنیتی قدرتمند به فرآیند ورود اضافه می‌کند. با فعال‌سازی 2FA، حتی اگر هکر نام کاربری و رمز عبور شما را به دست آورد، برای ورود به یک کد یک‌بار مصرف دیگر نیاز خواهد داشت. این کد معمولاً توسط یک اپلیکیشن روی تلفن همراه شما (مانند Google Authenticator یا Authy) تولید می‌شود. این اقدام ساده، امنیت حساب کاربری شما را به شدت افزایش می‌دهد. افزونه‌های امنیتی جامعی مانند Wordfence این قابلیت را به صورت یکپارچه ارائه می‌ده دهند.
• محدود کردن تلاش‌های ناموفق برای ورود: وردپرس به طور پیش‌فرض به کاربران اجازه می‌دهد تا بی‌نهایت بار برای ورود تلاش کنند. این ضعف، یک فرصت ایده‌آل برای ربات‌هایی است که حملات Brute-force را اجرا می‌کنند. با نصب یک افزونه مانند Limit Login Attempts Reloaded، می‌توانید تعداد تلاش‌های مجاز برای ورود را محدود کنید. پس از چند تلاش ناموفق، آدرس IP مهاجم برای مدت زمان مشخصی مسدود می‌شود و عملاً حمله او متوقف می‌گردد.
• تغییر آدرس صفحه ورود: تقریباً تمام هکرها و ربات‌های مهاجم می‌دانند که آدرس پیش‌فرض صفحه ورود وردپرس wp-login.php یا wp-admin است. تغییر این آدرس، یک راهکار ساده اما بسیار مؤثر برای پنهان شدن از دید این حملات خودکار است. با تغییر این URL به یک آدرس منحصر به فرد، ربات‌ها دیگر نمی‌توانند صفحه ورود شما را پیدا کنند و در نتیجه، حملات Brute-force علیه سایت شما بی‌اثر می‌شوند. افزونه‌هایی مانند WPS Hide Login این کار را به سادگی برای شما انجام می‌دهند.
• غیرفعال کردن پیغام‌های خطای ورود: پیغام‌های خطای پیش‌فرض وردپرس هنگام ورود، سرنخ‌های مفیدی به هکرها می‌دهند. برای مثال، وردپرس به طور مشخص اعلام می‌کند که «نام کاربری اشتباه است» یا «رمز عبور اشتباه است». این اطلاعات به مهاجم کمک می‌کند تا بفهمد کدام بخش از اطلاعاتش صحیح بوده است. برای جلوگیری از این مشکل، می‌توانید با افزودن قطعه کد زیر به فایل functions.php قالب خود، این پیغام‌های راهنما را غیرفعال کنید:

با ایمن‌سازی دروازه اصلی، اکنون زمان آن رسیده است که به سراغ امن‌سازی قلب تپنده سیستم، یعنی فایل‌های حیاتی و پایگاه داده برویم.

۳. قلب تپنده وردپرس: امن‌سازی فایل‌ها و پایگاه داده

فایل‌های هسته وردپرس و پایگاه داده، به مثابه خزانه و مرکز فرماندهی سایت شما هستند. این بخش‌ها حاوی اطلاعات حیاتی اتصال، تنظیمات اصلی و تمام محتوای شما می‌باشند. دسترسی یک مهاجم به این قسمت‌ها به معنای کنترل کامل بر وب‌سایت شماست. بنابراین، محافظت از آن‌ها از اولویت بالایی برخوردار است.

1. امن‌سازی فایل wp-config.php: این فایل بدون شک مهم‌ترین فایل در نصب وردپرس شماست، زیرا حاوی اطلاعات اتصال به پایگاه داده و کلیدهای امنیتی است. دو روش کلیدی برای محافظت از آن وجود دارد:
   • تغییر مکان فایل: می‌توان فایل wp-config.php را از پوشه public_html (یا هر پوشه‌ای که وردپرس در آن نصب است) به پوشه والد آن منتقل کرد. از آنجایی که این پوشه والد از طریق وب قابل دسترس نیست، این فایل حیاتی از دید مرورگرها و ربات‌ها پنهان می‌ماند.
   • محدود کردن دسترسی: برای جلوگیری از دسترسی مستقیم به این فایل، می‌توانید قطعه کد زیر را به فایل .htaccess خود اضافه کنید. این کد به سرور دستور می‌دهد که دسترسی به فایل wp-config.php را برای همه مسدود کند.
2. تغییر پیشوند جداول پایگاه داده: به طور پیش‌فرض، وردپرس از پیشوند wp_ برای تمام جداول پایگاه داده خود استفاده می‌کند. این موضوع برای هکرها کاملاً شناخته شده است و کار را برای اجرای حملات تزریق SQL (SQL Injection) آسان‌تر می‌کند. بهترین زمان برای تغییر این پیشوند، در هنگام نصب اولیه وردپرس است. با انتخاب یک پیشوند تصادفی و غیرقابل حدس (مانند db_a8f5k_)، یک مانع دیگر بر سر راه مهاجمان قرار می‌دهید.
3. غیرفعال کردن ویرایشگر فایل در پیشخوان: وردپرس یک ویرایشگر داخلی در پیشخوان خود دارد که به مدیران اجازه می‌دهد کدهای قالب‌ها و افزونه‌ها را مستقیماً ویرایش کنند. اگرچه این قابلیت می‌تواند مفید باشد، اما یک ریسک امنیتی بزرگ نیز محسوب می‌شود. اگر یک هکر بتواند به حساب مدیریت شما دسترسی پیدا کند، می‌تواند از طریق این ویرایشگر به راحتی کدهای مخرب را به سایت شما تزریق کند. برای غیرفعال کردن این ویژگی، قطعه کد زیر را به فایل wp-config.php خود اضافه کنید:
4. مخفی کردن نسخه وردپرس: نمایش نسخه وردپرس در کدهای سایت، اطلاعات ارزشمندی را در اختیار هکرها قرار می‌دهد. اگر از یک نسخه قدیمی وردپرس استفاده می‌کنید، مهاجمان می‌توانند با جستجوی آسیب‌پذیری‌های شناخته‌شده مربوط به آن نسخه، به راحتی راهی برای نفوذ پیدا کنند. برای حذف شماره نسخه وردپرس از هدر سایت، قطعه کد زیر را به فایل functions.php قالب خود بیفزایید:

پس از امن‌سازی هسته سیستم، برای مقابله با حملات پیشرفته‌تر، باید از ابزارهای قدرتمندی مانند فایل .htaccess و فایروال‌های برنامه وب بهره بگیریم.

۴. سپر دفاعی پیشرفته: قدرت فایل .htaccess و فایروال

برای ایجاد یک لایه دفاعی هوشمند و خودکار، باید از ابزارهایی فراتر از تنظیمات پیش‌فرض وردپرس استفاده کنیم. فایل .htaccess و فایروال‌های برنامه وب (WAF) به عنوان سیستم‌های دفاعی پیشرفته عمل می‌کنند. این ابزارها می‌توانند ترافیک مخرب را قبل از اینکه به هسته وردپرس برسد، شناسایی و مسدود کرده و قوانین امنیتی سطح بالایی را برای محافظت از سایت شما پیاده‌سازی کنند.

استفاده از فایل .htaccess برای افزایش امنیت

فایل .htaccess یک فایل پیکربندی قدرتمند در سرورهای مبتنی بر آپاچی است که به شما امکان می‌دهد قوانین خاصی را برای کنترل دسترسی و رفتار سرور تعریف کنید. در اینجا چند دستور کلیدی برای تقویت امنیت از طریق این فایل آورده شده است:

• محافظت از خود فایل .htaccess: برای جلوگیری از مشاهده محتوای این فایل حساس توسط دیگران، می‌توانید کد زیر را در ابتدای آن قرار دهید.
• جلوگیری از نمایش لیست فایل‌های پوشه‌ها (Directory Listing): اگر یک پوشه فاقد فایل ایندکس (مانند index.html) باشد، سرور ممکن است لیستی از تمام فایل‌های آن پوشه را نمایش دهد. این کار اطلاعات ساختاری سایت شما را فاش می‌کند. برای جلوگیری از این امر، از کد زیر استفاده کنید:
• جلوگیری از اجرای اسکریپت‌های PHP در پوشه آپلود: پوشه wp-content/uploads باید فقط برای ذخیره فایل‌های رسانه‌ای استفاده شود. با جلوگیری از اجرای کدهای PHP در این پوشه، می‌توانید مانع از اجرای فایل‌های مخرب آپلود شده شوید. یک فایل .htaccess جدید در پوشه /wp-content/uploads/ ایجاد کرده و کد زیر را در آن قرار دهید:
• مسدود کردن اسکن‌های نام کاربری (Author Scans): هکرها می‌توانند با اسکن آدرس‌هایی مانند /?author=1، نام‌های کاربری مدیران سایت را کشف کنند. کد زیر این نوع درخواست‌ها را مسدود کرده و از افشای نام‌های کاربری جلوگیری می‌کند.

نقش حیاتی فایروال برنامه وب (WAF)

فایروال برنامه وب (WAF) یک سپر دفاعی است که بین وب‌سایت شما و ترافیک اینترنت قرار می‌گیرد. این فایروال با فیلتر کردن و نظارت بر درخواست‌های HTTP، از سایت شما در برابر حملات رایج مانند تزریق SQL (SQL Injection) و Cross-Site Scripting (XSS) محافظت می‌کند.

دو نوع اصلی فایروال وجود دارد:

• فایروال مبتنی بر برنامه (Application-Level): این نوع فایروال که گاهی «فایروال نقطه پایانی» (Endpoint Firewall) نیز نامیده می‌شود، به عنوان یک افزونه روی وردپرس شما نصب می‌شود (مانند فایروال افزونه Wordfence). این فایروال‌ها ترافیک را پس از رسیدن به سرور شما تحلیل می‌کنند. اگرچه کارآمد هستند، اما در برابر حملات سنگین ممکن است منابع سرور شما را به شدت درگیر کنند.
• فایروال مبتنی بر ابر (Cloud-Based/DNS-Level): این فایروال‌ها در سطح DNS عمل می‌کنند (مانند فایروال Sucuri یا Cloudflare). تمام ترافیک سایت شما ابتدا از طریق سرورهای ابری آن‌ها هدایت می‌شود و ترافیک مخرب قبل از رسیدن به سرور شما مسدود می‌گردد. این روش نه تنها امنیت بالاتری را فراهم می‌کند، بلکه با فیلتر کردن ترافیک ناخواسته، باعث کاهش بار روی سرور و افزایش سرعت سایت نیز می‌شود.

با وجود اینکه پیاده‌سازی این تکنیک‌ها به صورت دستی امکان‌پذیر است، استفاده از افزونه‌های امنیتی می‌تواند این فرآیندها را ساده، خودکار و یکپارچه سازد. در بخش بعد، به معرفی بهترین ابزارها در این زمینه می‌پردازیم.

۵. انتخاب ابزار مناسب: برترین افزونه‌های امنیتی وردپرس

افزونه‌های امنیتی، مجموعه‌ای از ابزارهای دفاعی قدرتمند را در یک بسته جامع و با کاربری آسان ارائه می‌دهند. این افزونه‌ها بسیاری از فرآیندهای امنیتی را خودکار کرده و به شما در نظارت و محافظت از سایتتان کمک می‌کنند. انتخاب افزونه مناسب به نیازهای خاص سایت، حجم ترافیک و سطح دانش فنی شما بستگی دارد. در ادامه، برترین گزینه‌ها را با هم مقایسه می‌کنیم:

با وجود تمام ابزارهای پیشگیرانه، همیشه باید برای بدترین حالت ممکن نیز آماده بود. در بخش نهایی، به این موضوع می‌پردازیم که اگر سایت شما مورد حمله قرار گرفت، چگونه آن را پاکسازی و بازیابی کنید.

۶. پس از فاجعه: راهنمای گام‌به‌گام پاکسازی سایت هک‌شده

هک شدن سایت می‌تواند یک تجربه بسیار استرس‌زا و نگران‌کننده باشد. با این حال، حفظ آرامش و دنبال کردن یک رویه منظم و گام‌به‌گام، کلید بازیابی موفقیت‌آمیز سایت شماست. اقدام سریع نه تنها به پاکسازی کمک می‌کند، بلکه از آسیب بیشتر به اعتبار و رتبه سایت شما نیز جلوگیری می‌نماید.

علائم یک سایت هک‌شده

پیش از شروع پاکسازی، باید مطمئن شوید که سایت شما واقعاً هک شده است. برخی از علائم رایج عبارت‌اند از:

• کاهش ناگهانی و شدید سرعت سایت
• تغییر مسیرهای (redirect) ناخواسته به وب‌سایت‌های دیگر، به خصوص سایت‌های اسپم یا مخرب
• وجود کدهای عجیب و غریب و ناشناس در فایل‌های هسته، قالب یا افزونه‌ها
• نمایش هشدارهای امنیتی از طرف مرورگرها (مانند Chrome و Firefox) یا در نتایج جستجوی گوگل
• پر شدن ناگهانی و غیرعادی فضای هاست یا ارسال ایمیل‌های اسپم از طرف سرور شما

مراحل پاکسازی سایت

اگر با این علائم مواجه شدید، مراحل زیر را برای پاکسازی و بازیابی سایت خود دنبال کنید:

1. تهیه نسخه پشتیبان از محتوای ضروری: قبل از هر اقدامی، از دو بخش حیاتی یک نسخه پشتیبان تهیه کنید:
   • پوشه wp-content: این پوشه شامل قالب‌ها، افزونه‌ها و تمام فایل‌های رسانه‌ای شماست. آن را به صورت فشرده (Zip) دانلود کنید.
   • خروجی XML از محتوا: از پیشخوان وردپرس، به منوی ابزارها > برون‌بری بروید و گزینه «هر محتوایی» را انتخاب کنید تا یک فایل XML از تمام نوشته‌ها، برگه‌ها و دیدگاه‌های خود دریافت کنید.
2. ذخیره اطلاعات پایگاه داده: فایل wp-config.php را در روت هاست خود باز کرده و اطلاعات اتصال به پایگاه داده (نام پایگاه داده، نام کاربری و رمز عبور) را یادداشت و در مکانی امن ذخیره کنید.
3. حذف کامل فایل‌ها: وارد File Manager هاست خود شوید و تمام فایل‌ها و پوشه‌های وردپرس را به طور کامل حذف کنید. این کار تضمین می‌کند که هیچ فایل مخربی باقی نماند.
4. نصب نسخه جدید وردپرس: آخرین نسخه وردپرس را از وب‌سایت رسمی WordPress.org دانلود کرده و روی هاست خود آپلود و نصب کنید.
5. اتصال به پایگاه داده قبلی: در مراحل نصب وردپرس جدید، هنگامی که از شما اطلاعات پایگاه داده خواسته شد، مشخصاتی که در مرحله ۲ یادداشت کرده بودید را وارد کنید. با این کار، وردپرس جدید به پایگاه داده قدیمی شما متصل می‌شود.

هشدار امنیتی بسیار مهم: پوشه wp-content که از آن بکاپ گرفته‌اید، ممکن است حاوی فایل‌های مخرب (بک‌دور) باشد. بازگردانی کامل آن می‌تواند سایت جدید شما را دوباره آلوده کند. قبل از ادامه، مرحله بعد را با دقت کامل انجام دهید.

1. بازگردانی محتوای امن و نصب مجدد قالب و افزونه‌ها:
   • اسکن فایل‌های بکاپ: پوشه wp-content دانلود شده را در کامپیوتر خود اسکن کنید. به دنبال فایل‌های PHP ناآشنا، به خصوص در پوشه /uploads باشید. همچنین فایل‌های قالب و افزونه‌ها که اخیراً تغییر کرده‌اند را بررسی کنید.
   • بازگردانی پوشه آپلودها: فقط و فقط پوشه /wp-content/uploads را از بکاپ خود در محل نصب جدید وردپرس آپلود کنید.
   • نصب مجدد قالب و افزونه‌ها: هرگز قالب و افزونه‌ها را از بکاپ بازنگردانید. به جای آن، نسخه‌های تمیز و به‌روز آن‌ها را از منابع رسمی (مخزن وردپرس یا وب‌سایت توسعه‌دهنده) دانلود و مجدداً نصب کنید. این کار از بازگشت کدهای آلوده جلوگیری می‌کند.
2. تغییر تمام رمزهای عبور: این مرحله بسیار حیاتی است. فوراً تمام رمزهای عبور مرتبط با سایت خود را تغییر دهید:
   • رمز عبور مدیر کل و تمام کاربران وردپرس
   • رمز عبور پایگاه داده
   • رمز عبور کنترل پنل هاست (cPanel/DirectAdmin)
   • رمز عبور FTP

با تکمیل این مراحل، شما یک نسخه پاک و به‌روز از وردپرس را با محتوای قبلی خود در اختیار خواهید داشت.

۷. نتیجه‌گیری: امنیت یک سفر است، نه یک مقصد

همان‌طور که در این راهنمای جامع بررسی کردیم، امنیت وب‌سایت وردپرس یک پازل چندوجهی است که از قطعات مختلفی تشکیل شده است. موفقیت در این زمینه حاصل ترکیبی هوشمندانه از اقدامات پیشگیرانه (مانند به‌روزرسانی منظم و استفاده از رمزهای عبور قوی)، ابزارهای دفاعی (مانند افزونه‌های امنیتی و فایروال‌ها) و آمادگی برای واکنش (مانند داشتن بکاپ‌های منظم و یک طرح بازیابی اضطراری) است. نادیده گرفتن هر یک از این جنبه‌ها، می‌تواند کل ساختار امنیتی شما را تضعیف کند.

برای جمع‌بندی، سه اقدام حیاتی و غیرقابل چشم‌پوشی که هر صاحب سایت وردپرسی باید به آن متعهد باشد، عبارت‌اند از:

• همیشه به‌روز باشید: هسته وردپرس، قالب‌ها و افزونه‌های خود را بدون تأخیر به‌روزرسانی کنید.
• به طور منظم بکاپ تهیه کنید: بکاپ، بیمه نهایی شما در برابر فجایع غیرمنتظره است.
• از یک افزونه امنیتی معتبر استفاده کنید: ابزارهای خودکار، خط دفاعی شما را هوشمندتر و کارآمدتر می‌کنند.

امنیت یک فرآیند دائمی و یک مسئولیت همیشگی است. از شما دعوت می‌کنیم همین امروز حداقل یکی از اقدامات امنیتی ذکر شده در این مقاله را برای وب‌سایت خود پیاده‌سازی کنید. تجربیات، سوالات و راهکارهای خود را در بخش نظرات با ما و دیگران به اشتراک بگذارید تا با هم به ساختن یک وب امن‌تر کمک کنیم.